İnternete bağlanan her cihazın bir adrese ihtiyacı vardır; aksi halde gönderilen veri nereye gideceğini bilemez. Bu adrese IP (Internet Protocol) adresi denir. Uzaktan erişim kurarken, kamera kaydı izlerken ya da bir sunucuya güvenlik kuralı yazarken IP kavramı mutlaka karşınıza çıkar.
IPv4 ve IPv6
IPv4 adresleri 192.168.1.10 gibi noktalarla ayrılmış dört sayıdan oluşur ve yaklaşık 4,3 milyar farklı adrese imkân verir. İnternetin büyümesiyle bu havuz çoktan tükendi.
IPv6 adresleri ise 2001:db8::1 gibi onaltılık sayılarla yazılır ve pratikte sınırsız sayıda adres sunar. Bugün internet iki sürümü bir arada kullanır; yeni bir sunucu veya hizmet kurarken IPv6 desteğini de göz önünde bulundurmak iyi bir alışkanlıktır.
Özel ve genel IP
- Özel (private) IP: Ofis veya ev ağınızın içinde kullanılır.
192.168.x.x,10.x.x.xve172.16-31.x.xaralıkları internette yönlendirilmez. - Genel (public) IP: İnternetin geri kalanının sizi gördüğü adrestir. Ağınızdaki tüm cihazlar genellikle modemin tek bir genel IP adresini paylaşır.
Bu paylaşımı sağlayan teknolojiye NAT (Network Address Translation) denir. Bazı internet sağlayıcıları IPv4 sıkıntısı nedeniyle birden çok müşteriyi de aynı genel IP arkasında toplar; buna CGNAT denir. CGNAT arkasındaysanız dışarıdan cihazınıza doğrudan bağlanmak mümkün olmayabilir.
Statik ve dinamik IP
| Dinamik IP | Statik IP | |
|---|---|---|
| Değişir mi? | Zaman zaman değişebilir | Sabittir |
| Maliyet | Standart abonelikte gelir | Genellikle ek ücretlidir |
| Uygun olduğu durum | Günlük internet kullanımı | Dışarıdan erişilen sunucu, kamera, VPN |
Ofisinizdeki bir programa dışarıdan bağlanılacaksa statik IP veya güvenli bir VPN çözümü gerekir. Programı doğrudan internete açmak yerine VPN kullanmak çok daha güvenlidir. Bu konuda bulut mu yerel sunucu mu yazısı karar vermenize yardımcı olur.
IP adresi kişisel veri midir?
Bir kişiyle ilişkilendirilebildiği ölçüde IP adresi kişisel veri olarak değerlendirilir. Web sitenizin loglarında IP saklıyorsanız bunu aydınlatma metninizde belirtmeli ve makul bir saklama süresi tanımlamalısınız. Ayrıntılar için KVKK uyumlu web sitesi yazısına bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Kendi genel IP adresimi nasıl öğrenirim?
"IP adresim nedir" araması yapan sitelerden veya modem arayüzünden öğrenebilirsiniz. Bilgisayarın ağ ayarlarında gördüğünüz adres ise çoğu zaman özel IP'dir.
IP adresi konumumu tam olarak gösterir mi?
Hayır. IP adresinden genellikle yalnızca şehir veya internet sağlayıcısı düzeyinde yaklaşık bir konum çıkarılabilir.
Sonuç
IP adresi, internetteki her iletişimin başlangıç noktasıdır. Özel ve genel IP ile statik ve dinamik IP farkını bilmek; uzaktan erişim, güvenlik kuralları ve sunucu kurulumu gibi kararları çok daha bilinçli vermenizi sağlar.
