Bir web sitesi veya uygulama yayına alınacağında ilk soru "nerede çalışacak?" olur. Seçenekler, apartman dairesinden müstakil eve kadar uzanan bir yelpaze gibidir. Doğru seçim; bütçeye, teknik ekibe ve uygulamanın ihtiyaçlarına göre değişir.
Seçenekler
Paylaşımlı hosting
Yüzlerce site aynı sunucuyu ve kaynakları paylaşır. Ucuzdur ve yönetimi sağlayıcıdadır; ancak yazılım seçenekleri sınırlıdır ve komşu sitelerin yükünden etkilenebilirsiniz. Basit tanıtım siteleri için yeterlidir. Bkz. alan adı ve hosting seçimi.
VPS (Sanal Özel Sunucu)
Fiziksel bir sunucu sanallaştırmayla bölünür; size ayrılmış işlemci, RAM ve disk payı ile kendi işletim sisteminiz olur. Yönetici (root) erişiminiz vardır; istediğiniz yazılımı kurarsınız. Özel uygulamalar, API'ler ve küçük-orta ölçekli projeler için en yaygın seçenektir.
Bulut sunucu
VPS'e benzer ama dakikalar içinde büyütülüp küçültülebilir, saatlik ücretlendirilebilir ve yönetilen veritabanı, depolama gibi hizmetlerle birleşir. Bkz. bulut bilişim nedir.
Fiziksel (dedicated) sunucu
Bir donanımın tamamı size aittir. Yüksek ve sabit performans gerektiren iş yükleri için uygundur; maliyet ve yönetim yükü daha fazladır.
Karşılaştırma
| Paylaşımlı | VPS | Bulut | Fiziksel | |
|---|---|---|---|---|
| Maliyet | Düşük | Orta | Kullanıma göre | Yüksek |
| Kontrol | Az | Tam | Tam | Tam |
| Ölçekleme | Paket değişimi | Plan yükseltme | Dakikalar | Donanım değişimi |
| Teknik bilgi | Az | Orta | Orta-yüksek | Yüksek |
Kaynak seçimi
- RAM: .NET veya Node.js uygulaması ve veritabanı aynı sunucudaysa, RAM en sık darboğaz olan kaynaktır.
- Disk: SSD/NVMe artık standart olmalıdır. Veritabanı büyümesini ve yedekleri hesaba katın.
- İşlemci: Raporlama, görsel işleme gibi yoğun işler yoksa orta seviye yeterlidir.
- Konum: Kullanıcılarınıza yakın veri merkezi gecikmeyi azaltır; kişisel veriler için KVKK yurt dışı aktarım kurallarını da değerlendirin.
Küçük başlayıp ölçerek büyümek, en baştan büyük sunucu kiralamaktan daha ekonomiktir.
Yönetimli mi, yönetimsiz mi?
Yönetimsiz VPS'te işletim sistemi güncellemeleri, güvenlik duvarı, yedekleme ve izleme sizin sorumluluğunuzdadır. Teknik ekibiniz yoksa yönetimli hizmet veya sunucu yönetimini de üstlenen bir geliştiriciyle çalışmak daha güvenlidir. Yönetimsiz bir sunucuda ilk yapılacaklar için Linux temel komutları ve SSH güvenliği yazılarına bakabilirsiniz.
Sık sorulan sorular
Windows mu Linux mu?
Modern .NET uygulamaları Linux'ta sorunsuz çalışır ve Linux sunucular genellikle daha ekonomiktir. Eski .NET Framework uygulamaları ise Windows sunucu gerektirir.
Sunucumun yetip yetmediğini nasıl anlarım?
İşlemci, RAM ve disk kullanımını izleyin. Sürekli yüksek seyreden değerler veya yavaşlayan yanıt süreleri büyütme zamanının geldiğini gösterir. Bkz. izleme ve uyarı.
Sonuç
Sunucu seçimi, bugünkü ihtiyaç ile yarınki büyüme arasında bir dengedir. Uygulamanıza uygun altyapıyı birlikte belirlemek için iletişime geçebilirsiniz.